Có một cô bé bình thường, ở tuổi 12, em đã viết ra hai điều ước: Mùa hè tới có thể tham gia chương trình trao đổi học sinh để cải thiện tiếng Anh; giúp cha mẹ trả hết nợ và làm cho họ vui vẻ. Những mong muốn như vậy, nếu không nói thì thật khó có thể hình dung là do một đứa trẻ viết ra.
Những điều ước thật khó, một phần vì em vẫn chỉ là một đứa trẻ, một phần là vì thu nhập của cha mẹ không đủ để em có thể tham gia chương trình trao đổi học sinh. Nhưng kỳ tích đã xuất hiện, với sự giúp đỡ của những người bạn tốt và chính sự nỗ lực của Gia, chưa đến một năm, em đã tích góp đủ số tiền để tham gia kỳ trao đổi học sinh vào mùa hè. Từ đó, em còn giúp cha mẹ thay đổi được tư duy tài chính, khiến cho tình hình kinh tế của gia đình ngày một tốt lên.
Đây là câu chuyện về nhân vật chính bé nhỏ trong cuốn “A Dog called Money” của nhà văn người Đức, Bodo Schäfer. Mặc dù hoàn cảnh phát sinh trong câu chuyện hơi khác với chúng ta, nhưng sẽ rất có lợi nếu áp dụng cuốn sách này cho việc nuôi dưỡng tư duy tài chính và cải thiện trí thông minh tài chính (FQ) của con bạn.
Tâm lý học hiện đại tin rằng chỉ số thông minh (IQ) + trí tuệ cảm xúc (EQ) + trí thông minh tài chính (FQ) đóng một vai trò rất quan trọng trong sự phát triển của một cá nhân. Nhưng đại đa số các ông bố bà mẹ chỉ quan tâm đến việc cải thiện IQ và EQ mà thường bỏ lơ FQ của trẻ.
Chính bởi vì vậy mà không ít gia đình đều có chung một phiền não, đó là cha mẹ tiết kiệm tiền mỗi ngày để con có thể học trường tốt nhất, bán mạng làm việc để kiếm tiền, còn con cái thì không hiểu nỗi khổ kiếm tiền của cha mẹ, tiêu xài hoang phí. Đây cũng là tình trạng phổ biến của thanh thiếu niên hiện nay. Từ đó ta thấy, việc cải thiện FQ cho trẻ là rất quan trọng.
FQ là gì?
FQ là năng lực tạo ra sự giàu có và nhận thức về tài chính, cũng như khả năng quản lý và sử dụng của cải.
Cải thiện FQ là làm những gì?
Để cải thiện FQ của trẻ, chúng ta nên thiết lập cho trẻ một thái độ đúng đắn đối với tiền bạc của cải, giúp chúng hiểu quy tắc vận hành của tiền và sử dụng tiền một cách khoa học, hợp lý hơn để thực hiện ước mơ trong cuộc sống. Là cha mẹ, chúng ta nên dạy cho trẻ biết tiền làm sao mà kiếm được và nên tiêu xài như thế nào. Sau đó tùy theo độ tuổi của trẻ mà dạy chúng nhiều hơn về tài chính.
Vào mỗi độ tuổi khác nhau của trẻ thì chúng ta nên làm gì?
1 đến 3 tuổi: Bồi dưỡng khả năng nhận biết tiền của trẻ
Trẻ sơ sinh trong độ tuổi từ 0 đến 3 rõ ràng không thể hiểu ý nghĩa của tiền. Do đó, cha mẹ chỉ có thể dạy con mình nhận diện mệnh giá của tiền giấy và tiền xu. Nhưng trong quá trình đó, bậc phụ huynh nhất định phải chú ý vệ sinh, rửa tay thường xuyên cho trẻ.
4 đến 6 tuổi: Nuôi dưỡng ý thức tiêu dùng đúng đắn của trẻ em
“Ý thức tiêu dùng” là để cho trẻ em biết rằng món đồ nào nên mua, món đồ nào không nên mua, không phải muốn cái gì là được cái đó. Cha mẹ có thể cho con cái họ tiền tiêu vặt cố định hàng tuần, để chúng mua những thứ chúng cần, chẳng hạn như sách ảnh nhỏ, nhãn dán nhỏ, bút màu, đồ ăn vặt,… Tuy nhiên người lớn phải kiểm soát số tiền mà con tiêu, dạy trẻ phải biết tiết kiệm.
6 đến 8 tuổi: Bồi dưỡng ý thức tiết kiệm của trẻ
Khi đứa trẻ lớn lên, cha mẹ nên trau dồi cho con thêm về ý thức tiết kiệm, không nên có bao nhiêu thì tiêu bấy nhiêu. Cha mẹ có thể cùng con đặt ra mục tiêu mua sắm, sau đó chuẩn bị cho con một con heo đất nhỏ đáng yêu, khuyến khích con bỏ tiền thừa vào trong đó. Quá trình này không chỉ có thể nuôi dưỡng ý thức tiết kiệm tiền của trẻ, mà còn nâng cao niềm vui của trẻ trong việc mua các mặt hàng yêu thích, có thể nói là nhất cử lưỡng tiện.

8 tuổi trở lên: Hãy cho trẻ biết tiền đến từ đâu
Trước 8 tuổi, trọng tâm là khái niệm tiêu dùng và khái niệm quản lý tài chính. Sau 8 tuổi, chúng ta có thể dạy trẻ, tiền từ đâu mà có, để trẻ hiểu rằng cha mẹ kiếm tiền rất khó khăn, từ đó nâng cao ý thức quản lý tiền bạc của chúng.
Hành trình bồi dưỡng FQ cho con là một hành trình không dễ dàng và có rất nhiều điều cần phải làm. Nhưng bạn có thể bắt đầu từ những bước như, tạo cho con một “kho tiền nhỏ”, để con tích trữ tiền vào trong đó, thể nghiệm cảm giác quản lý tài chính.
Bạn cũng có thể khuyến khích trẻ em trải nghiệm việc kiếm tiền như Gia, nhân vật chính trong cuốn “A Dog called Money”: Mỗi ngày Gia dắt chú chó của mình đi dạo, thuận tiện sẽ dắt theo những con chó khác của những người hàng xóm khuyết tật đi dạo chung, từ đó kiếm được số tiền thù lao kha khá. Nếu như Gia có thể dạy chó làm vài kỹ năng thì sẽ được cộng thêm tiền. Vừa có thể giúp đỡ người khác, vừa có thể kiếm được tiền.
Tuy nhiên, trong quá trình giáo dục tài chính và kinh doanh cho trẻ em, vẫn còn một số vấn đề mà cha mẹ cần phải tránh!
3 vấn đề cha mẹ cần chú ý!
Vấn đề 1
Hãy nhớ đừng bao giờ sử dụng tiền để trao đổi với trẻ về các điều kiện, chẳng hạn như: “Con giúp mẹ rửa chén, mẹ sẽ cho con tiền tiêu vặt.” Như vậy, về lâu dài, trẻ sẽ lấy tiền làm định hướng hành động, nếu như không có tiền thì trẻ sẽ từ chối không làm.

Vấn đề 2
Khi con tiêu hết tiền tiêu vặt, bạn tuyệt đối không được mềm lòng mà cho thêm. Khi con tiêu hết tiền tiêu vặt một cách nhanh chóng, có nghĩa là con đã không có kế hoạch cho việc quản lý tài chính của mình, đó là một bài học mà con cần phải học. Vì thế, khi con quay trở lại và làm nũng, xin thêm tiền, thì cha mẹ tuyệt đối phải cứng rắn, tuân thủ quy tắc, phải để trẻ tự nếm bài học của riêng mình, sau này trẻ mới có thể trưởng thành hơn. Tất nhiên, bạn cũng có thể linh hoạt điều chỉnh các quy tắc và chỉ ra điểm sai của con.
Vấn đề 3
Đừng ép con bạn “học phụ đạo”, ép chúng phải học biết ngay lập tức tất cả kinh nghiệm quản lý tài chính của bạn trong ngần ấy năm lăn lộn ngoài xã hội. Làm vậy chỉ thêm phản tác dụng mà thôi. Tốt nhất hãy để trẻ học từ từ, trải nghiệm niềm vui của việc quản lý tài chính.
Theo Phụ nữ số
Bài viết liên quan
CHUNG KẾT ĐẤU TRƯỜNG TÀI CHÍNH VIOEDU MIỀN BẮC – Nơi những công dân số tương lai tự tin tỏa sáng Trận Chung kết Đấu trường Tài chính VioEdu khu vực miền Bắc dành cho học sinh Tiểu học đã diễn ra trong không khí sôi động, kịch tính và đầy cảm xúc. Chương trình […]
Maybank Foundation triển khai chương trình giáo dục tài chính miễn phí dành cho học sinh Tiểu học tại 7 quốc gia châu Á, bao gồm: Malaysia, Philippines, Singapore, Campuchia, Thái Lan, Indonesia và Việt Nam. Đây là một hoạt động CSR – Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp tiêu biểu của Ngân hàng Maybank […]
Sau khi xuất sắc vượt qua “Vòng 1 – Gom vốn”, Top 100 thí sinh mỗi khối lớp tại từng miền đã chính thức bước vào thử thách tiếp theo của sân chơi giáo dục tài chính lớn nhất dành cho học sinh tiểu học – Đấu trường Tài chính 2025. 🎯 1. Đối tượng […]
🌱 Giáo dục tài chính – kỹ năng sống cần thiết cho thế hệ trẻ Trong thời đại kinh tế hội nhập, giáo dục tài chính dành cho học sinh phổ thông không còn là khái niệm xa lạ. Từ những bài học nhỏ về tiết kiệm, chi tiêu và lập kế hoạch, trẻ em […]
Trong thời đại tiêu dùng nhanh, học sinh Tiểu học tiếp xúc với tiền bạc sớm hơn bao giờ hết. Việc giáo dục quản lý tài chính cho học sinh không chỉ giúp các em hiểu được giá trị đồng tiền, mà còn hình thành thói quen chi tiêu hợp lý, tiết kiệm thông minh […]
💥 ĐẤU TRƯỜNG TÀI CHÍNH 2025 – CHÍNH THỨC KHỞI TRANH!🚀 Ngày 15/09/2025, Đấu trường Tài chính – dự án học thuật – trải nghiệm độc đáo do VioEdu tổ chức, phối hợp cùng Học viện Ngân hàng và Tài chính học đường, đã chính thức khởi động. Đây là sân chơi mới mẻ, hấp […]
🌟 Ra mắt bộ sách đặc biệt: “BỐ MẸ ƠI, DẠY CON DÙNG TIỀN” – Dạy con tài chính từ trái tim gia đình Tài chính học đường kết hợp cùng RIO BookKids chính thức giới thiệu bộ sách giáo dục tài chính đầu tiên dành riêng cho trẻ từ 7–10 tuổi, mang tên “Bố […]
Bài học đầu đời về quản lý tài chính giúp trẻ nhận thức về tiền bạc, sử dụng có trách nhiệm và thông minh. Theo các chuyên gia, trước tiên, phụ huynh nên giáo dục trẻ hiểu rằng tiền bạc không tự nhiên có mà phải được tạo ra thông qua công việc hay nỗ […]
TS Đinh Thị Thanh Vân nhấn mạnh hiểu biết tài chính có vai trò quan trọng và là một trong những kỹ năng sinh tồn đối với người trẻ Việt Nam hiện đại. TS Đinh Thị Thanh Vân, Quyền trưởng khoa Tài chính Ngân hàng, trường Đại học Kinh tế (Đại học Quốc gia Hà […]
Vào ngày 27/4/2025, Tài chính học đường đã phối hợp cùng Trung tâm kỹ năng sống Smile tại Hải Phòng tổ chức thành công buổi Workshop “Ngày hội Tài chính gia đình”, mang đến một cơ hội tuyệt vời cho các bậc phụ huynh và các em thiếu nhi khám phá thế giới tài chính […]
Cuốn sách “Quản lý Tài chính cá nhân và Khởi nghiệp” đã được TS. Đinh Thị Thanh Vân – Đồng chủ biên của tác phẩm trao tặng cho Trung tâm Công nghệ thông tin – Truyền thông và Học liệu. Độc giả quan tâm có thể tìm đọc tại Bộ phận Học liệu, tầng 1-2 […]
Có rất nhiều nghiên cứu uy tín ngày nay cho thấy tiền bạc thực ra có vai trò hết sức quan trọng tới tự do và hạnh phúc của một người. Tiền bạc có mang lại tự do và hạnh phúc? Tuy nhiên, đa số các nền văn hóa khác nhau trên thế giới đều có cùng […]